Valencia is de stad die je bezoekt nadat je Barcelona hebt gezien en je afvraagt waarom iedereen alleen maar over Barcelona spreekt. De derde grootste stad van Spanje heeft alles wat Barcelona biedt – strandligging, uitstekende architectuur, een levendig nachtleven en een van de beste gastronomische tradities van heel Europa – maar voor lagere prijzen, minder toeristische drukte en een authentiekere Spaanse stadssfeer. Valencia is de geboorteplaats van de paella, het decor van het jaarlijkse Las Fallas-festival (een van de meest spectaculaire en overrompelende stadsfestivals van Europa) en de thuisstad van de Ciudad de las Artes y las Ciencias, een van de meest ambitieuze architecturale ensembles van de late twintigste eeuw. En toch heeft Valencia nog steeds de reputatie van “de derde stad” – wat voor de reiziger betekent: minder rijen, betaalbaardere hotels en een meer ontspannen sfeer dan in zijn noordelijke broer Barcelona.
Valencia ligt aan de Middellandse Zeekust, 350 km ten zuiden van Barcelona en 300 km ten oosten van Madrid. De stad heeft 800.000 inwoners en een metropolitaan gebied van 1,7 miljoen. Het historische stadscentrum (Centro Historico) met de gotische Catedral, de Mercat Central (de mooiste overdekte markt van Spanje), de Llotja de la Seda (zijdebeurs, UNESCO-Werelderfgoed) en het uitgebreide boekenlab-netwerk van de Turia-tuin (een voormalig rivierbed omgevormd tot een 9 km lange stadspark) zijn de culturele kern. De Costa de Valencia heeft mooie stranden op 15-20 minuten per metro van het centrum – Platja de la Malvarosa en Platja del Cabanyal zijn de populairste stadstranden.
TL;DR – reisgids Valencia
- Absolute must-sees: Ciudad de las Artes y las Ciencias (gratis exterieur, Oceanografic 32 euro, Hemisferic 10 euro), Mercat Central (gratis rondkijken, eet er de beste horchata van Valencia), Llotja de la Seda (UNESCO, 2 euro), de Turia-tuin wandelen of fietsen (gratis), Barrio del Carmen (historisch wijk, streetart, tapas), Valencia-katedral en het Heilige Graal bekijken (2 euro).
- Paella in Valencia: de echte Valenciaanse paella (met kip, konijn en groene bonen – GEEN zeevruchten in de originele versie) eet je in een restaurant buiten het centrum, op de Playa de la Malvarosa of in een traditioneel restaurant in de Benimaclet-wijk. Restaurants rondom de Mercat Central serveren toeristische versies – zoek iets dieper in de wijk.
- Las Fallas (15-19 maart): het grootste festival van Valencia waarbij de stad vier dagen lang wordt gevuld met vuurwerk, muziek, parades en spectaculaire sculptures (fallas) die op de slotavond (19 maart) in vuur en vlam opgaan. Hotelprijzen verdubbelen of verdrievoudigen in deze periode – boek een jaar op voorhand als je dit wil meemaken.
- OV: de Valencia Metro (9 lijnen), tram en bus dekken de hele stad. Een dag-ticket kost 4 euro (goedkoper dan Barcelona). Fietsen is ook een uitstekende optie: Valencia heeft een vlak terrein en een uitgebreid fietsnetwerk (Valenbisi-deelfiets, 2 euro per dag).
- Beste periode: maart-juni en september-november. Zomers zijn heet (30-35 graden) maar aangenamer dan in Madrid. Juli-augustus is het drukst op de stranden.
- Budget: Valencia is 20-30% goedkoper dan Barcelona voor hotels, restaurants en activiteiten – een van de betaalbaardere grote steden van Spanje voor Belgische toeristen.
Ciudad de las Artes y las Ciencias
De Ciudad de las Artes y las Ciencias (Stad van de Kunsten en Wetenschappen) is het architecturale showstuk van Valencia en een van de meest ambitieuze stedenbouwkundige projecten van de late twintigste eeuw. Het complex, ontworpen door Santiago Calatrava en Félix Candela, strekt zich uit over 350.000 m2 in het bedding van de drooggelegde Turia-rivier en bestaat uit vijf spectaculaire gebouwen: het Hemisferic (een IMAX-planeetarium in de vorm van een oog, 10 euro), het Museu de les Ciencies Principe Felipe (wetenschapsmuseum voor kinderen en volwassenen, 8 euro), het Oceanografic (het grootste aquarium van Europa, 32 euro voor volwassenen – de pinguins, walvissen, haaien en octopussen zijn indrukwekkend voor alle leeftijden), het Palau de les Arts Reina Sofia (het opera- en muziekgebouw, concerttickets 10-60 euro) en L’Umbracle (de open lucht tuinpromenade, gratis). De gebouwen zijn al even indrukwekkend van buiten als van binnen – een wandeling of fietstocht langs het complex (via de Turia-tuin) is gratis en geeft spectaculaire foto-opportuniteiten bij zonsondergang of ‘s avonds wanneer de gebouwen verlicht zijn. Plan minstens een halve dag voor de Ciudad de las Artes y las Ciencias als je ook het Oceanografic wilt bezoeken.
Mercat Central – de mooiste markt van Spanje
De Mercat Central van Valencia (1928, een prachtig modernistisch gebouw met gekleurde tegel-koepels) is een van de mooiste en drukste overdekte markten van Europa: meer dan 1.200 verkoopstands bieden de volledige rijkdom van de Valenciaanse landbouw en culinaire traditie aan – oranje sinaasappels van de Valencianase huerta, verse groenten, vlees, vis, specerijen, olijven en de beste horchata (rijstmelk drink) van Spanje bij de horchaterias in de markt. Entree is gratis. Koop vers fruit en lokale producten voor een zelfgemaakte lunch of picknick in de Turia-tuin. De markt is geopend van maandag tot zaterdag 7:30-15:00. Tip: kom vroeg (voor 10u) voor de verse producten en de rustigste sfeer. Na 11u wordt het drukker en zijn de populairste stands uitverkocht.
Wijken, paella en het strand
Barrio del Carmen – het historische hart
Het Barrio del Carmen is het oudste en meest authentieke stadswijk van Valencia: een labyrinth van smalle steegjes en middeleeuwse pleinen met een eclectisch karakter dat gotische kerken combineert met street art-murals, hipster koffiezaakjes met eeuwenoude tapas-bars. De wijk was in de jaren tachtig en negentig de scène van de Valenciaanse Movida (de culturele renaissance na Franco) en heeft die creatieve energie nooit verloren. De beste tapas en raciones (grotere deelgerechten) in het Carme: Bar Pilar (beroemde mosselen en bier, historisch trefpunt), La Pepica (klassiek paella-restaurant met een rijke geschiedenis) en de concentratie van kleine tapas-bars op de Carrer de Calatrava en het Placa del Tossal. Kunst: de IVAM (Institut Valencia d’Art Modern, gratis zondag) en het Centre del Carme (een gotisch klooster omgebouwd tot hedendaags kunstcentrum, vaak gratis) zijn de culturele ankerpunten van het wijk.
Paella in Valencia: de echte regels
Valencia is de geboorteplaats van de paella en de Valencianen zijn strict over de correcte bereiding: een echte paella valenciana bevat kip, konijn, garrofon (grote witte bonen), bajoqueta (groene bonen), tomaat, saffraan, olijfolie en rijst – en GEEN zeevruchten (dat is een paella de marisco, een afzonderlijk gerecht). De paella moet worden klaargemaakt in een speciale platte paella-pan op een houtvuur (of gasvuur) buiten. Restaurants die de echte Valenciaanse paella correct bereiden zijn te vinden op de Playa de la Malvarosa (het stadsstrand) en in het Palmeral-district. Betaal 12-18 euro per persoon voor een goede Valenciaanse paella in een serieus restaurant. Vermijd restaurants die claimen paella te maken maar die dit voor 1 persoon aanbieden (paella moet minimum voor 2 worden bereid – de rijstverhouding klopt anders niet). Woensdagen en zondagen zijn de traditionele paella-dagen in Valencia – die dag is het aanbod het ruimst en de kwaliteit het best.
Las Fallas en praktisch
Las Fallas: het spektakel van het jaar
Las Fallas (15-19 maart) is het meest overweldigende stadsfestival van Spanje en een van de meest spektakulaire ter wereld. Vijf dagen lang wordt Valencia getransformeerd: elke buurt bouwt gedurende maanden een enorme Falla (een sculptuur van karton, papier-mache en polyurethaan, soms meer dan 10 meter hoog) die in de nacht van 19 maart (la Crema, de Verbranding) tegelijkertijd in brand wordt gestoken. Honderden sculptures in alle Valencia-wijken gaan in vlammen op terwijl het publiek toekijkt van achter de cordon – een fenomenale, luide, rook-gevulde maar emotioneel overweldigende viering. Overdag zijn er mascletas (dagelijkse vuurwerkshows op de Plaza del Ayuntamiento, de luide knalvuurwerkshows zijn een Valenciaans ritueel op zich), bloemparades en muziekprocessies. De sfeer is onstuimig en uitbundig. Hotels reserveer je voor Las Fallas een jaar op voorhand – de stad is volledig volgeboekt en prijzen stijgen met 200-300%. Als je Las Fallas wil meemaken, plan het twee jaar op voorhand en boek onmiddellijk.
Hoe geraken en verblijf
Vanuit Belgie bereik je Valencia gemakkelijk per vliegtuig: Ryanair vliegt vanuit Charleroi naar Valencia (VLC) voor 50-130 euro retour, Vueling en Iberia vanuit Brussel voor 80-180 euro retour. De vluchttijd is 2u15. Met de trein is Valencia bereikbaar via Parijs (TGV) en vervolgens Barcelona (renfe) naar Valencia in totaal 8-9 uur voor 100-200 euro – comfortabel voor wie geen vlieger wil nemen. Hotels in Valencia zijn betaalbaar vergeleken met Barcelona: een goed 3-sterren hotel in het Centro Historico kost 80-130 euro per nacht in het reguliere seizoen. Hostels voor 20-30 euro per persoon. Vergelijk hotels en appartementen via Booking.com ->. Vergelijk vluchten naar Valencia via Skyscanner ->. Boek Valenciaanse paella-tours, Las Fallas-excursies en dagtrips via GetYourGuide ->.
Dagtrips vanuit Valencia
Valencia is ook een uitstekend vertrekpunt voor dagtrips naar de omgeving. Xativa (Jativa, 1 uur per trein, 5 euro retour) is een pittoresk bergstadje met een indrukwekkend kasteel boven de stad en een rustige sfeer ver van het toerisme. La Albufera (het meer en rijstvelden op 15 km van Valencia, beste bezoek bij zonsondergang per boot) is het landschap dat de Valenciaanse rijstcultuur en paella heeft voortgebracht – een verplichte culturele context voor wie de paella écht begrijpt. Cuenca (2,5 uur per trein, 20-35 euro retour) heeft de beroemde Casas Colgadas (hanghuizen) boven de Huecar-kloof – een UNESCO-Werelderfgoed site die spectaculaire fotomogelijkheden biedt. Alicante (1,5 uur per trein, de Costa Blanca) is bereikbaar voor een strand-dagtrip in het hoge zomerseizoen. En de Sierra Nevada (4 uur rijden) biedt skiresorten in de winter en wandelroutes in de zomer voor de avontuurlijke reiziger.
Valencia voor foodliefhebbers: meer dan paella
Valencia heeft een rijke culinaire traditie die ver voorbij de paella reikt. Horchata de chufa (een drankje van chufa-nootjes, koud geserveerd) is het Valenciaanse nationale drankje bij uitstek – verplichte kost in een authentieke horchateria zoals Horchateria Santa Catalina op het gelijknamige plein of Horchateria El Siglo. Drink de horchata altijd vergezeld van een fartón (een langwerpig zacht broodje voor het dippen – het meest Valenciaanse snack dat er bestaat). All i pebre (een stoofschotel van paling en aardappelen in knoflook-paprikasaus) is een oud gerecht uit de Albufera-regio, te proeven in restaurants langs het meer. Fideuà is de “paella met noedels” variant die typisch is voor de haven en kuststeden van Valencia – net zo lekker als paella maar minder bekend. De Valencia-markt van La Carn (vlees) en La Pesca (vis) in het Mercat Central zijn de beste plaatsen om verse lokale producten te kopen voor een eigengemaakt picknick. De gastronomische scene van Valencia heeft de laatste jaren ook een sterrenrestaurant-pool ontwikkeld: Restaurante Ricard Camarena (2 Michelin-sterren) en Enrique Dacosta in Denia (op 90 km van Valencia, ook 3 sterren) zijn de Valenciaanse toppers van de Spaanse fine-dining-scene. Voor budget-foodies: de mercadillo de Russafa (Ruzafa-wijk, zaterdagmarkt) combineert straatvoedsel, verse producten en vintage-kleding voor een levendige zaterdagmorgen-ervaring voor praktisch niets.
Valencia met kinderen en sport
Valencia is een uitstekende familiebestemming die vaak over het hoofd wordt gezien ten voordele van Barcelona of Madrid. Het Oceanografic (het grootste aquarium van Europa, met onderwaterstunnel, pinguins, beluga-walvissen en een nachtshow) is de populairste familieattractie van Valencia voor kinderen van 4-14 jaar – plan een volledige ochtend en reserveer tickets op voorhand (oceanografic.org). Het Bioparc Valencia (30 euro volwassenen, 22 euro kinderen) is een modern dierenpark met Afrikaanse savanne-setting zonder traditionele kooien – goed ontworpen en goed beoordeeld. De Turia-tuin (9 km stadspark in het voormalige rivierbed) heeft meerdere speeltuinen, een skatepark, een atletiekparcours en de Bioparc aan het ene uiteinde – ideaal voor een halve dag actief buitenleven met kinderen. Het Museu de les Ciencies (wetenschapsmuseum in de Ciudad de las Artes) is interactief en hands-on ontworpen voor kinderen en jongeren. En sportief Valencia biedt ook: het Valencia CF-stadion Mestalla (rondleiding 10 euro, wedstrijdtickets 25-60 euro) en de F1 Valencia Street Circuit (niet meer in gebruik maar de havenwijk laat de infrastructuur nog zien) zijn trekpleisters voor sport-enthusiasten. De Malvarosa-strand heeft ook pedalo-verhuur, beachvolleybalvelden en zwemgelegenheden die perfect zijn voor een strandag met kinderen in het hoge zomerseizoen.
